Dolandırıcılık suçu, bir kişinin hileli davranışlarla aldatılarak onun veya başkasının zararına yarar sağlanmasıdır. Son yıllarda özellikle telefon, internet ve sosyal medya üzerinden işlenen dolandırıcılık olayları ciddi şekilde artmıştır.
Dolandırıcılığın Unsurları
Türk Ceza Kanunu’nun 157. maddesine göre suçun oluşması için:
- Hileli davranış: Basit bir yalanı aşan, karşı tarafın denetim imkânını ortadan kaldıran aldatıcı davranış,
- Aldatma: Mağdurun bu davranış sonucu yanılgıya düşmesi,
- Malvarlığına ilişkin tasarruf: Mağdurun para veya mal vermesi,
- Yarar ve zarar: Failin veya başkasının yarar sağlaması, mağdurun zarara uğraması gerekir.
Nitelikli Dolandırıcılık
TCK m. 158’de sayılan hâllerde suç daha ağır cezayı gerektirir. Bunlardan bazıları:
- Bilişim sistemlerinin, banka veya kredi kurumlarının araç olarak kullanılması,
- Kendisini kamu görevlisi, banka, sigorta veya kredi kurumu çalışanı olarak tanıtma (“sahte polis/savcı” dolandırıcılığı),
- Dini inanç ve duyguların istismarı,
- Basın ve yayın araçlarının sağladığı kolaylıktan yararlanma,
- Kişinin içinde bulunduğu tehlikeli durum veya zor koşullardan yararlanma.
Uzlaşma ve Etkin Pişmanlık
Basit dolandırıcılık suçu uzlaşmaya tabi suçlardandır; nitelikli dolandırıcılık ise uzlaşma kapsamında değildir. Fail, kovuşturma başlamadan önce mağdurun zararını tamamen giderirse cezasında önemli oranda indirim yapılır; zararın kovuşturma başladıktan sonra ve hüküm verilmeden önce giderilmesi hâlinde de daha az oranda indirim uygulanır (TCK m. 168).
Dolandırıldım, Ne Yapmalıyım?
- Bankanızı derhâl arayarak işlemi bildirin ve kartlarınızı kapattırın,
- Para transferi yapılan hesap bilgilerini, dekontları ve yazışmaları saklayın,
- Telefon kayıtlarının ve mesajların ekran görüntülerini alın,
- Vakit kaybetmeden Cumhuriyet savcılığına suç duyurusunda bulunun,
- Gerekirse paranın aktarıldığı hesaba ihtiyati haciz için hukuki yollara başvurun.
İnternet üzerinden işlenen suçlar hakkında bilişim suçları rehberimizi de inceleyebilirsiniz.
Dolandırıcılık Suçlamasıyla Karşılaşanlar İçin
Ticari ilişkilerden doğan her borç ödememe durumu dolandırıcılık değildir; hileli davranışın varlığı ayrıca ispatlanmalıdır. Hesabı başkası tarafından kullanılan kişilerin de “hesap kiralama” nedeniyle soruşturmaya muhatap olduğu görülmektedir. Bu tür durumlarda ifade öncesinde hukuki destek alınması önemlidir.
Sık Sorulan Sorular
Dolandırıcılıkta param geri alınabilir mi?
Hızlı suç duyurusu ve banka bildirimiyle paranın aktarıldığı hesaplara el konulabilir; ayrıca ceza davası yanında tazminat ve alacak davası yoluyla da talepte bulunulabilir.
Hesabımı başkasına kullandırdım, sorumlu olur muyum?
Hesabın dolandırıcılıkta kullanılmasına bilerek aracılık edilmişse cezai sorumluluk doğabilir; bu durumda ifade öncesi hukuki destek alınmalıdır.
Dolandırıcılık şikâyete bağlı mı?
Hayır, dolandırıcılık kural olarak şikâyete bağlı değildir; ancak basit dolandırıcılık uzlaşma kapsamındadır.
Çerkezköy, Kapaklı ve Tekirdağ’da dolandırıcılık mağduru veya şüphelisi olarak destek için ceza hukuku sayfamızı inceleyebilir, bize ulaşabilirsiniz.
Bu yazı genel bilgilendirme amacıyla hazırlanmıştır ve hukuki görüş niteliği taşımaz. Somut olayınıza ilişkin değerlendirme için bir avukata danışmanız önerilir.